ثبت مهارت چاقوسازی یک هنرمند نابینا

در کمیته ثبت ملی میراث ناملموس که با حضور کارشناسان دفتر ثبت آثار تاریخی و پژوهشگران میراث ناملموس کشور برگزار شد، پرونده مهارت چاقوسازی(اره کارد)روستای آبیز توسط اداره میراث فرهنگی استان خراسان جنوبی مطرح و پس از تایید کارشناسان در فهرست میراث ناملموس قرار گرفت که استاد مختاریان با وجود نابینایی و به دلیل مهارت ویژه در شناسایی خواص فلز،شاخ و استفاده از آن در ساخت ادوات و افزار فلزی در فهرست حاملان میراث ناملموس ثبت شد.

سید احمد برآبادی پژوهشگر و مردم شناس خراسان جنوبی درباره مهارت ویژه استاد محمد مختاریان در ساخت چاقوهای ساخت آبیز گفت:
استاد محمد مختاریان آبیز که به استاد محمد مختار مشهور است مهارت ویژه‌ای در شناسایی خواص فلز و شاخ و استفاده از این خواص در اجرای با کیفیت چاقوهای ساخت آبیز دارد. این درحالی است که این استاد پیشکسوت نابیناست و اجرای با کیفیت این فن نیاز به سال‌ها تمرین و ممارست دارد.

به گفته این پژوهشگر، استاد محمد مختار نه تنها مهارت ویژه در ساخت چاقو دارد که ساخت کلیه متعلقات مرتبط با کار از جمله ابزار کار و قطعات مختلف چاقو را نیز به صورت کاملا سنتی انجام می‌دهد. این هنرمند چاقوساز به چندین رشته هنری از جمله خراطی،آهنگری،مسگری،قفل‌ سازی و ریخته‌گری نیز تسلط دارد.

این مردم شناس خراسان جنوبی گفت: ساخت چاقو و ادوات فلزی در منطقه زیرکوه به ویژه روستاهای آبیز و اسفاد از پیشینه تاریخی بیش از ۳۰۰ سال برخوردار است و لزوم حفظ میراث و تکنیک و مهارت ساخت چاقوی اره کارد ضروری است چراکه تنها دو تن از هنرمندان آشنا به کار در قید حیات هستند و با فوت آنها خطر از بین رفتن این میراث کهن قطعی می‌شود.

منبع: شمعدانی